Sıhhatli bir yaşlılık için bu taramaları dikkatsizlik etmeyin

Vatanımızda ve dünyada vakit ilerledikçe nüfusun yaş averajı ve cemiyet içindeki yaşlı bireylerin oranı artmaktadır. Yaşlılık bir hastalık değildir fakat yaşlanma ile beraber birçok hastalığın sıklığı artmakta, rahatsızlıklar daha ağır seyretmekte, bireylerin başkasına bağımlı olma ve hastalıkların yaşamsal riske yol açma ihtimali artmaktadır. Yaşlanma hızının her insana bakılırsa değişik oluşu, bireylerin haiz olduğu toplumsal destek ve mevcut kronik hastalıklarının çeşitliliği ileri yaşlarındaki bireylerin kişiye hususi değerlendirilmesi gerekliliğini ortaya koymaktadır.
Fizyolojik, ruhsal ve toplumsal açıdan iyi olmak için…
Check-up genel olarak kişisel sıhhat taramalarının yapılarak genel sıhhat durumunun korunmasını ifade etmektedir. Dünya Sıhhat Örgütü’ne bakılırsa sıhhatli olmak bir tek hastalıkların olmayışı değil, bir tüm olarak fizyolojik, ruhsal ve toplumsal açıdan iyi olma hali olarak açıklanır. Dolayısıyla kişilerin sıhhat değerlendirmeleri bu açıdan ele alınmalıdır. Sıhhatli olmak uzun yaşamak anlamına gelmese de, genel olarak sıhhatli bireyler daha uzun ve daha kaliteli bir yaşam sürmektedir. Sigara içmek, gereğinden fazla kalori almak ve hareketsizlik şeklinde etkenlerin ön planda olduğu negatif bir yaşam seçimi erken yaşta ölümlere ve sağlıksız yaşama sebep olabilmektedir. Yaşam seçimi değişimleri ile hastalıklar başlamadan önlenebiliyor
Sıhhat taramaları hastalık yada risk faktörlerini yakalayarak tedavi etmenin yanında hastalığın risk faktörlerinin de oluşmasını engelleyecek bir etkinlik içermelidir. Mesela tansiyonu tavsiye edilen hedef değerlere ilaç tedavisi ile düşürülmüş bir hastanın negatif vaka yaşama riski, tansiyonu denetim altında olmayan bir hastadan oldukça düşüktür. Fakat gene de gerilim hastalığına yakalanmış ve tansiyonu denetim altında olan bu hastanın, asla gerilim hastası olmamış bir hastadan neredeyse 2 kat fazla negatif vaka yaşama riski vardır. Sıhhat taramalarında yaşam seçimi değişimleri önerileri, bazı negatif olayların daha başlamadan önüne geçilmesine destek olabilecektir. Gene depresyon, kaygı, ekonomik durum ve toplumsal destek sorunlarının taranması, sağlığın korunmasında belirleyici etmenlerdir. Yaşlanma ile bu sorunların ve hastalıkların görülme sıklığının artması ve sonuçlarının daha ciddi seyretmesi yaşlılarda sıhhat taramalarının önemini daha da artırmaktadır.
Check-up programları kişiye hususi oluşturulmalı
Sıhhat taramalarına başvurmak için bireylerin herhangi bir hastalığının olması gerekmemektedir. Sıhhat taraması yaptırmak isteyen kişinin detaylı fizik muayenesi yapılmakta, hastalık geçmişi, evvelde ve şimdi kullandığı ilaçlar gözden geçirilmektedir. Kişinin yaşı, beklenen yaşam süresi ve yaşam şartlarına bakılırsa tarama programı oluşturulmaktadır. Check up taramasında gerilim ölçümü şeklinde muayene bulguları ile diyabet (şeker hastalığı), kolesterol şeklinde kronik hastalıklar için yaşa uygun laboratuvar testleri yapılmaktadır. Bağırsak kanseri, meme kanseri, akciğer kanseri ve prostat kanseri taramaları yapılabilmektedir. Rahim ağzı kanseri taramalarında eksiklik olan bireyler, sıhhat kontrollerinin tamamlanması için ilgili branşlara yönlendirilmektedir. Risk altındaki bireyler için aşılama programı oluşturulmaktadır. Bir hastalık olan yada riskini taşıyan kişiler için ilaçlar gözden geçirilmekte, gereksiz ilaçlar kesilmekte ve gerekirse yeni ilaçlar eklenebilmektedir. Risk ve yaş faktörleri göz önüne alınarak osteoporoz (kemik erimesi) ve aort anevrizması (ana atar damar baloncuklanması) taramaları yapılabilmektedir.
Geriatrik sendromlar yaşam standardını düşürüyor
Geriatri bölümleri, koruyucu hekimliği benimsemiş ve düzgüsel rutin hasta değerlendirmelerine check-up uygulamalarını yerleştirmiş polikliniklerdir. Geriatri bölümlerinde müracaat nedenine yönelik lüzumlu tanı tedavi emekleri sonrasında koruyucu hekimlik hizmetleri verilmektedir. Fizyolojik hastalıkların haricinde hastalarda depresyon şeklinde ruhsal hastalıkların varlığı yada hastanın toplumsal destek ihtiyacı da irdelenmektedir. Tam olarak hastalık şeklinde tanımlanmayan fakat kişilerin yaşam standardını bozan düşme, idrar kaçırma, uyku bozuklukları, beslenme bozuklukları, unutkanlık, işitme ve görme bozuklukları şeklinde geriatrik sendromların taraması da yapılmaktadır.
60 yaş ve üstü sıhhat taramaları “Geriatri Bölümleri”nde yapılabiliyor
Tüm 60-65 yaş üstü bireylerin beklenen yaşam süresi ve kırılganlıkları göz önünde bulundurularak, gereksiz iş yükü ve kaygıya niçin olabilecek, kişiye yarar yerine zarar getirebilecek testlerden uzak durularak sıhhat taramaları için geriatri (ileri yaş hastalıkları) polikliniklerinde değerlendirilmeleri gerekmektedir. Geriatri poliklinikleri sıhhat taramalarını içselleştirmiş, yaşlı bireylerin sıhhat taramaları için uygun ve güvenilir birimlerdir.

Son Dakika Haberler